ADVERTISEMENT

Evropa je doživjela „neviđen i istorijski“ toplotni talas u posljednjoj sedmici maja, sa temperaturama širom kontinenta koje su dostigle oko 10°C do 15°C iznad prosjeka za ovo doba godine, piše Euronews.

Centralni portugalski grad Mora, na primjer, zabilježio je novu rekordno visoku temperaturu od 40,3°C za taj mjesec 27. maja.

Nova studija pokazuje da su trudnice i njihova novorođenčad posebno osjetljivi na visoke temperature, pri čemu je toplota važan faktor životne sredine koji može izazvati prijevremeni porođaj.

Procjenjuje se da je 1,41% svih prijevremenih porođaja koji se dogode tokom ljeta posljedica toplote.

U danima umjerene toplote, ovaj rizik se povećava za 2,8%, dok u danima ekstremne toplote dostiže 3,8%.

Beba rođena prije 37. sedmice gestacije suočava se sa znatno većim rizikom od smrtnosti, kao i sa zdravstvenim komplikacijama koje mogu uticati na ostatak njenog života.

Studija, objavljena u naučnom časopisu Environment International, analizirala je 36,6 miliona porođaja koji su se dogodili tokom ljeta u 250 gradova u 13 zemalja, uključujući Estonija, Italija i Španija, između 1979. i 2019. godine.

Koje zemlje su najviše, a koje najmanje pogođene?

Među analiziranim evropskim zemljama, Španija je registrovala najveću stopu sa 1.080 prijevremenih porođaja na milion tokom tople sezone, a grad Leon bio je najviše pogođen.

Slijede Italija, sa 974 prijevremena porođaja na milion, i Estonija sa 814 prijevremenih porođaja na milion.

Nasuprot tome, Švajcarska je imala najnižu stopu od svih analiziranih zemalja, sa 628 prijevremenih porođaja na milion.

Ali toplota ne utiče na sve žene podjednako: faktori poput klime, socioekonomskih karakteristika i zdravstvene infrastrukture mogu promijeniti osjetljivost trudnica na toplotu, prema studiji.

U stvari, mlade samohrane majke sa nižim nivoom obrazovanja i u ranjivoj socioekonomskoj situaciji mogu biti izložene većem riziku od prijevremenog porođaja izazvanog toplotom.

Najosjetljiviji gestacijski period, u kojem je prijevremeni porođaj najvjerovatniji, jeste od 31. do 40. sedmice trudnoće.

Kako toplota pokreće raniji porođaj?

Toplota može povisiti tjelesnu temperaturu i pokrenuti kontrakcije materice.

Dehidracija izazvana toplotom remeti proces održavanja odgovarajuće koncentracije esencijalnih minerala, poput kalcijuma i magnezijuma, u organizmu i smanjuje protok krvi do placente.

Pored toga, toplota pokreće upalne procese i neravnotežu između proizvodnje i akumulacije reaktivnih vrsta kiseonika u ćelijama i tkivima, što može ugroziti razvoj fetusa i ubrzati sazrijevanje grlića materice.

Trudnice su posebno ranjive jer njihova tijela stvaraju više toplote nego inače zbog rasta fetusa, a istovremeno imaju smanjenu sposobnost da rasprše tu toplotu usljed povećanja tjelesne težine.