ADVERTISEMENT

Iako na birališta ponovo izlazi relativno mali broj birača, oko 2,5 miliona u gradu-pokrajini Berlinu i oko 1,3 miliona u Mecklenburgu-Zapadnom Pomorju, ishod izbora očekuje se s velikim zanimanjem zbog mogućeg utjecaja na politiku savezne vlade na čelu s Friedrichom Merzom.

On se, nakon katastrofalnog poraza svoje Kršćansko-demokratske unije (CDU) u Saskoj-Anhaltu, nalazi pod velikim pritiskom javnosti, ali i vlastite stranke, čiji pojedini dijelovi čak traže njegovu ostavku na funkciju kancelara.

Posebno neugodan za kancelara Merza mogao bi biti ishod izbora u sjeveroistočnoj saveznoj pokrajini Mecklenburg-Zapadno Pomorje, gdje je, prema aktuelnim istraživanjima javnog mnijenja, CDU prepolovio rezultat iz 2021. godine te se čak bori za prelazak izbornog praga.

Iako su ove sedmice premijeri saveznih pokrajina iz redova CDU-a stali iza kancelara, historijsko ispadanje iz parlamenta jedne savezne pokrajine moglo bi ponovo pokrenuti rasprave o kancelarovoj političkoj sudbini.

Za prvo mjesto u Mecklenburgu-Zapadnom Pomorju borit će se Socijaldemokratska stranka Njemačke (SPD), koja je u ovoj saveznoj pokrajini na vlasti od 1998. godine, i AfD, koji je znatno ojačao od posljednjih izbora. SPD i AfD trenutno se, zavisno od izvora podataka, kreću oko 35 posto podrške.

Oporavak SPD-a, koji je u istraživanjima donedavno bio daleko iza AfD-a, ponajviše se pripisuje pragmatičnoj premijerki Manueli Schwesig, koja se od dolaska na čelo pokrajine bori za njen ekonomski opstanak. U to spada i zalaganje za projekat plinovoda Sjeverni tok, koji je u međuvremenu propao zbog sabotaža.

Analitičari procjenjuju da uspjeh Schwesig počiva i na činjenici da se uspjela distancirati od rada svoje stranke u koalicionoj vladi kancelara Merza, kojoj građani daju izuzetno loše ocjene. Zbog toga se ni vicekancelar, ministar finansija i potpredsjednik SPD-a Lars Klingbeil nije pretjerano pojavljivao u Mecklenburgu-Zapadnom Pomorju tokom izborne kampanje.

Nastavak dosadašnje koalicije SPD-a i Ljevice u Schwerinu smatra se prilično malo vjerovatnim jer je Ljevica, prema anketama, na svega devet posto podrške.

Ako Zeleni, koji su trenutno na pet posto, uspiju ući u parlament, mogli bi se ponuditi kao dodatni koalicioni partner. U suprotnom bi se Schwesig mogla naći pred teškim zadatkom formiranja, nakon Saske i Tiringije, treće manjinske vlade u istočnoj Njemačkoj.

Naime, koalicija SPD-a, Ljevice i CDU-a smatra se nemogućom jer demokršćani načelno odbijaju saradnju s ekstremnim strankama poput AfD-a, ali i Ljevice, koju smatraju direktnim nasljednikom režima nekadašnje Istočne Njemačke (DDR).

U njemačkoj metropoli Berlinu, koji ujedno ima status savezne pokrajine, politička situacija posljednjih godina postala je znatno zaoštrenija.

To je vidljivo i u trenutnom poretku u istraživanjima javnog mnijenja, gdje su se kao dvije najjače političke snage izdvojili CDU, koji sa SPD-om vlada Berlinom, i stranka Ljevica. I CDU i Ljevica trenutno imaju podršku od oko 20 posto. Odmah iza njih nalazi se AfD, koji je u pojedinim istraživanjima čak i najjača stranka.

To je dugo bilo nezamislivo za Berlin, koji slovi za kosmopolitski i otvoren grad, a stranke poput AfD-a ranije nisu prelazile granicu od 10 posto podrške.

Međutim, i Berlin, posebno njegovi rubni dijelovi, sve više se okreće antiimigrantskim porukama AfD-a, i to u gradu u kojem četvrtina stanovnika nema njemački pasoš, dok je oko 40 posto stanovništva stranog porijekla.

CDU u ovoj saveznoj pokrajini stoji bolje nego u drugim dijelovima istočne Njemačke, ali ni tamo situacija za stranku nije idealna. Nosilac liste CDU-a Stefan Evers u posljednji trenutak uskočio je umjesto gradonačelnika Kaija Wegnera, koji je morao odustati od kandidature zbog svog skandaloznog ponašanja u februaru, kada je četvrtina Berlina ostala bez električne energije, a on je, umjesto da se posveti upravljanju krizom, otišao igrati tenis.