ADVERTISEMENT

Na sjednici je bilo prisutno 68 poslanika i svih 68 su glasali za Rezoluciju.

"Čestitam na zajedništvu o ovoj temi", rekao je predsjednik NSRS Nenad Stevandić.

Nakon rasprave održan je Kolegijum na kojem su šefovi poslaničkih klubova usuglasili jedinstven tekst rezolucije.

Podsjećamo da su postojala tri prijedloga rezolucije, koje su u skupštinsku proceduru uputili SNSD, SDS i predsjednik Narodne skupštine Republike Srpske.

Prihvaćen je prijedlog rezolucije skupštinske većine, uz dva dodatna zaključka, koja je predložio SDS:

Narodna skupština Republike Srpske zadužuje Vladu da u roku od 60 dan izradi i u skupštinsku proceduru uputi izmjene Zakona o grobljima i pogrebnoj djelatnosti kojim bi se zakonski regulisalo uklanjanje spomenika i simbola koji promovišu i veličaju ideologiju NDH i ustašku, nacističku i fašističku ideologiju, a koji vrijeđaju vjerske, moralne i nacionalne osjećaje srpskog naroda.

Narodna skupština zadužuje Vladu i da u roku od 60 dana uputi u proceduru dopunu Krivičnog zakonika Republike Srpske, kojim bi bilo propisano novo krivično djelo koje sankcioniše lica koja putem sredstava javne komunikacije, na javnom mjestu, odnosno javnom skupu, ili na drugi način javno promovišu, veličaju, odnosno podržavaju ili podstiču pozitivno vrednovanje ili prihvatanje ustaštva i ustaške ideologije NDH.

Šta piše u Rezoluciji o osudi i zabrani promovisanja i veličanja ideologije i simbola Nezavisne Države Hrvatsкe i ustašкe, nacističкe i fašističкe ideologije i simbola

I

Narodna Skupština Republike Srpske podsjeća da genocid, prema Кonvenciji Ujedinjenih nacija o sprečavanju i kažnjavanju zločina genocida, predstavlja bilo koje od sljedećih djela učinjenih sa namjerom da se uništi, u cjelini ili djelimično, nacionalna, etnička, rasna ili vjerska grupa kao takva: ubistva članova grupe; nanošenje teških tjelesnih ili duševnih povreda članovima grupe; podvrgavanje grupe životnim uslovima koji imaju za cilj njeno potpuno ili djelimično fizičko uništenje; sprečavanje rađanja u okviru grupe; prinudno premještanje djece iz jedne grupe u drugu. Pored navedenih oblika izvršenja, kažnjivi su i: zavjera radi izvršenja genocida; neposredno i javno podsticanje na izvršenje genocida; pokušaj genocida; kao i saučesništvo u genocidu. Genocid podrazumijeva genocidnu namjeru kao konstitutivni element ovog krivičnog djela.

II

Narodna skupština Republike Srpske podsjeća da je okupacionom podjelom Кraljevine Jugoslavije uspostavljena Nezavisna Država Hrvatska, pod patronatom i uz puno učešće sila Osovine, koja je, za vrijeme Drugog svjetskog rata, izvršila Genocid nad Srbima, Holokaust nad Jevrejima i genocid na Romima - Samudaripen.

Genocid nad Srbima u NDH, kao primarnoj žrtvi ovog zločinačkog sistema u nacističkom poretku, imao je za cilj uništenje oko dva miliona Srba na teritoriji čitave Nezavisne Države Hrvatske. Realizacija plana „konačnog rješenja srpskog pitanja u NDH“ provođena je kroz politiku - trećinu protjerati, trećinu prisilno asimilovati u rimokatolike odnosno Hrvate i trećinu fizički uništiti, odnosno pobiti. Genocid nad Srbima u NDH je, uz prethodnu dugotrajnu ideološku pripremu, dehumanizovanje, označavanje ciljne grupe i planiranje, vršen od samog njenog nastanka do kraja rata, sveobuhvatnim ubijanjem pripadnika srpskog naroda na velikom broju stratišta, odvođenjem u logore, protjerivanjem, deportacijama i prisilnom asimilacijom odnosno prevođenjem u rimokatoličku vjeru, te uništavanjem i prisvajanjem imovine kao i zatiranjem kulturnog identiteta.

Na čitavoj teritoriji NDH evidentiran je veliki broj masovnih stratišta na kojima su žrtve bili Srbi. Pored sistema logora smrti Jasenovac i drugih mnogobrojnih logora, formirani su i specijalizovani logori u NDH samo za srpsku djecu: Sisak, Gornja Rijeka i Jastrebarsko. U NDH je funkcionisao i veći broj mjesta zatočeništva u kojima su bili zatvarani i likvidirani žene i djeca.

III

Narodna skupština Republike Srpske konstatuje da je nacistička Njamačka, osim međunarodnog pokroviteljstva, imala i ulogu direktnog izvršioca Genocida nad Srbima u NDH.

Holokaust (Šoa) predstavlja pokušaj uništenja evropskih Jevreja koji je izvršila nacistička Njamačka sa svojim saveznicima i pomagačima za vrijeme Drugog svjetskog rata, a koji je trebalo da se okonča potpunim uništenjem jevrejskog naroda i kulture. NDH je bila jedina država u okviru nacističkog novog poretka u kojoj Jevreji nisu bili primarna žrtva, iako je u NDH udio ubijenih pripadnika jevrejske zajednice za nekoliko procenata viši od evropskog prosjeka. Holokaust u NDH podrazumijevao je i masovne deportacije Jevreja u njemačke logore smrti.

Genocid nad romskim narodom izvršila je nacistička Njamačka sa svojim saveznicima i pomagačima za vrijeme Drugog svjetskog rata. Genocid nad Romima u NDH dio je procesa čiji je početak označen donošenjem rasnih zakona, a sproveden masovnim ubistvima i zatočenjima u koncentracionim i logorima smrti.

IV

Narodna skupština Republike Srpske naglašava činjenicu da je Genocid nad Srbima u NDH izvršen na sistemskoj osnovi uz rukovođenje od strane režima, tj. od strane hrvatskog ustaškog pokreta na vlasti, ali i uz učešće ostalih društvenih slojeva, kao i uz učešće i podršku dijela rimokatoličkog klera.

Osim brojnih izvršilaca zločina, i veliki dio stanovništva NDH rimokatoličke i muslimanske vjeroispovijesti podržavao je politiku genocida NDH ili je pasivno posmatrao njegovo sprovođenje. Oni malobrojniji koji se nisu slagali sa genocidnom politikom NDH, uključivali su se, zajedno sa Srbima, u pokrete otpora, ili su i sami postajali žrtve NDH. Osim masovnog učešća u vojnim formacijama NDH (domobrani, ustaše, muslimanska milicija) jedan dio muslimanskog stanovništva, ideološki vođen od dijela svojih vjerskih vođa, i kroz ideologiju Mladih muslimana, odnosno Muslimanske braće, učestvovao je i činio zločine nad Srbima, Jevrejima i Romima, u sastavu nacističkih formacija (npr. 13. „SS - Handžar“ divizija).

V

Narodna skupština Republike Srpske polazi od činjenice da je pamćenje žrtava genocida Nezavisne Države Hrvatske nad Srbima kao i junaka i heroja antifašističke i antiokupatorske borbe utkano u same temelje Republike Srpske, koja je, između ostalog, nastala i kao „srpsko NE“ novom genocidu nad Srbima, što je vidljivo i iz njenih osnivačkih dokumenata. Ovom Rezolucijom još jednom ističemo važnost institucionalnog odnosa prema navedenim temama.

Narodna skupština Republike Srpske posebno naglašava činjenicu da u poslijeratnoj komunističkoj Jugoslaviji iz ideoloških razloga nikada nije došlo do potpunog istraživanja, priznanja i osude Genocida nad Srbima u NDH u njegovom jasnom istorijskom kontekstu što je stvorilo nove antagonizme i revitalizaciju neoustaških, neonacističkih i neofašističkih ideja i ideologija koje su eskalirale tokom devedesetih godina HH vijeka.

Narodna skupština Republike Srpske osuđuje pola vijeka dugo ćutanje o Genocidu nad Srbima u NDH, te iskrivljavanje istorijskih činjenica i svođenje srpskih žrtava genocida isključivo na „žrtve fašističkog terora“, zbog njihove navodne pripadnosti komunističkoj revoluciji.

VI

Narodna skupština Republike Srpske sa zabrinutošću i osudom ističe činjenicu da u okruženju Republike Srpske u posljednje vrijeme u javnosti dolazi do revitalizacije ideologije, simbola i pozdrava Nezavisne Države Hrvatske, kao što su: zastava NDH sa prvim bijelim poljem na šahovnici, ustaški simbol „U“, pozdrav „Za dom spremni“, oznaka „Handžar“ divizije, itd.

Narodna skupština Republike Srpske naročito osuđuje sve učestalije manifestacije srbofobije i antagonizama prema Srbima, kao i antisemitizma i drugih drastičnih oblika grupnih predrasuda i netrpeljivosti. Navedeni oblici širenja ideja zasnovanih na rasnoj ili etničkoj nadmoći kao takvi spadaju u kategoriju pojava koje države, u skladu sa Međunarodnom konvencijom o ukidanju svih oblika rasne diskriminacije, imaju obavezu da osude, zabrane i sankcionišu.

VII

Narodna skupština Republike Srpske, u skladu sa civilizacijskim vrijednostima i najboljim namjerama za istorijsko pomirenje naroda, napominje da ni današnja Njamačka kao moderna multikulturalna država Evropske Unije, kao ni Hrvatska, nisu nikada zvanično priznale i javno osudile ili se izvinile pripadnicima srpskog naroda za počinjeni Genocid nad Srbima u NDH, iako su od organa i institucija Republike Srpske više puta pozivani na taj veoma važan civilizacijski iskorak.

VIII

Narodna skupština Republike Srpske osuđuje i ocjenjuje kao nedopustive ideološke relativizacije i revitalizacije ideologije NDH, oblike negativnog i falsifikatorskog istorijskog revizionizma, negiranja i umanjivanja Genocida, zatim veličanje i proslavljanje zločinačkih ideja iz konteksta Drugog svjetskog rata, Genocida nad Srbima u NDH, Holokausta i Samudaripena.

IX

Narodna skupština Republike Srpske konstatuje da je stradanje srpskog naroda tokom ratova devedesetih godina prošlog vijeka u značajnoj mjeri bilo posljedica oživljavanja ideologija i praksi zasnovanih na genocidnoj politici sprovođenoj nad Srbima u Nezavisnoj Državi Hrvatskoj.

X

Narodna skupština Republike Srpske ističe da propaganda, promovisanje, opravdavanje ili veličanje navedenih ideologija, njihovih organizacija, simbola ili nosilaca vlasti i istaknutih ličnosti objedinjuje višestepene indikatore predstojećeg novog genocida, a prema klasifikaciji prihvaćenoj od strane Кancelarije Ujedinjenih nacija za prevenciju genocida i zaštitu (United Nations Office on Genocide Prevention and the Responsibility to Protect), te da Кonvencija o kažnjavanju i sprečavanju zločina genocida iz 1948. godine nalaže pozitivnopravnu obavezu njihovog eliminisanja, kažnjavanja i sprečavanja.

XI

Narodna skupština Republike Srpske osuđuje i zabranjuje svaki oblik veličanja i promovisanja ideologije i simbola Nezavisne Države Hrvatske i ustaške, nacističke i fašističke ideologije i simbola, organizacija, nosilaca vlasti i istaknutih ličnosti, uključujući ali ne ograničavajući se na: inicijative ili podizanje spomenika i memorijala; imenovanje ulica, javnih institucija ili mjesta po pripadnicima tih pokreta; održavanje javnih manifestacija na kojima se oni veličaju i pozdravljaju; upotrebu simbola, oznaka i pozdrava povezanih sa tim ideologijama.

XII

Narodna skupština Republike Srpske poziva nadležne institucije da, u skladu sa važećim zakonodavstvom i međunarodnim obavezama, preduzmu odgovarajuće mjere radi sprečavanja finansiranja organizacija i pokreta koji promovišu ideologiju i simbole Nezavisne Države Hrvatske i ustaške, nacističke i fašističke ideologije i simbole, sankcionisanja i kažnjavanja javnog podsticanja na rasnu, etničku ili vjersku mržnju, kao i radi sprečavanja javnih okupljanja na kojima dolazi do veličanja navedenih ideologija, isticanja njihovih simbola i parola, te upotrebe njihovih pozdrava.

Narodna skupština Republike Srpske poziva sve vjerske organizacije, demokratske političke aktere i javne institucije da jasno i nedvosmisleno osude svaku ideologiju zasnovanu na rasnoj nadmoći, etničkoj i vjerskoj mržnji ili negativnom i falsifikatorskom istorijskom revizionizmu, te da se uzdrže od političke ili svake druge javne saradnje sa pojedincima, organizacijama i pokretima koji promovišu takve ideje.

XIII

Narodna skupština Republike Srpske naglašava značaj obrazovanja mladih o opasnostima ideologija zasnovanih na rasnoj, vjerskoj i etničkoj mržnji.

Narodna skupština Republike Srpske posebno osuđuje širenje ustaške propagande i drugih oblika ideološkog ili vjerskog fanatizma putem interneta i digitalnih platformi što posebno pogađa djecu i omladinu, te zahtijeva od nadležnih institucija da pokrenu postupke uklanjanja takvog sadržaja sa interneta i digitalnih platformi.

XIV

Narodna skupština Republike Srpske zadužuje poslanike i delegate iz Republike Srpske u Parlamentarnoj skupštini BiH da predlože i podrže ovu rezoluciju u istovjetnom tekstu.

XV

Narodna skupština Republike Srpske zadužuje Vladu Republike Srpske da pripremi i u skupštinsku proceduru uputi prijedlog izmjena i dopuna propisa kojima bi se jasno i nedvosmisleno inkriminisalo promovisanje i veličanje ideologije i simbola Nezavisne Države Hrvatske i ustaške, nacističke i fašističke ideologije i simbola, te predvidjele odgovarajuće sankcije i kazne.

Narodna skupština Republike Srpske poziva nadležne institucije da formiraju zakonski okvir na osnovu kojeg će u Republici Srpskoj biti uklonjeni svi postojeći simboli Nezavisne Države Hrvatske i ustaške, nacističke i fašističke ideologije.

U vezi sa Rezolucijom, jednoglasno, glasovima svih 68 prisutnih poslanika, usvojeni su Zaključci klubova narodnih poslanika Кlub poslanika SNSD, SDS, PDP, NPS Darko Banjac-DNS Nenad Nešić, Demos-SPS, SP, US, Za pravdu i red i NF.

ZAКLJUČCI

Vezano za Rezolucije o osudi i zabrani promovisanja i veličanja ideologije i simbola Nezavisne Države Hrvatske i ustaške, nacističke i fašističke ideologije i simbola

1. Narodna skupština Republike Srpske zadužuje Vladu Republike Srpske da u roku od 60 dana izradi i u skupštinsku proceduru uputi izmjene Zakona o grobljima i pogrebnoj djelatnosti kojim bi se zakonski regulisalo uklanjanje spomenika i simbola koji promovišu i veličaju ideologiju NDH i ustašku, nacističku i fašističku ideologiju, a koji vrijeđaju vjerske, moralne i nacionalne osjećaje srpskog naroda.

2. Narodna skupština Republike Srpske zadužuje Vladu Republike Srpske da u roku od 60 dana uputi u proceduru dopunu Кrivičnog zakonika Republike Srpske, kojom bi bilo propisano novo krivično djelo u Кrivičnom zakoniku Republike Srpske koje sankcioniše lica koja putem sredstava javne komunikacije, na javnom mjestu, odnosno javnom skupu, ili na drugi način javno promovišu, veličaju, odnosno podržavaju ili podstiču pozitivno vrednovanje ili prihvatanje ustaštva i ustaške ideologije NDH.