ADVERTISEMENT

Vlasti u Berlinu nastoje da preuzmu vodeću ulogu u izgradnji nezavisnog evropskog nuklearnog štita umjesto razvijanja sopstvenog atomskog oružja, od čega se u Njemačkoj još od Drugog svjetskog rata odustaje zbog istorijske krivice i političke osjetljivosti.

Diplomatski pregovori između Pariza, Berlina i Londona znatno su se ubrzali posljednjih mjeseci usljed sve izraženijeg straha evropskih saveznika da bi administracija američkog predsjednika Donalda Trumpa mogla da smanji vojno prisustvo u Evropi ili povuče bezbjednosne garancije. Rastuća prijetnja iz Rusije dodatno je primorala evropske prestonice na hitno zbijanje redova, piše Telegraph.

U sklopu nastojanja administracije njemačkog kancelara Friedricha Merza da se smanji zavisnost kontinenta od Vašingtona, Berlin razmatra direktno sufinansiranje modernizacije britanskog nuklearnog programa, ali i angažovanje sopstvenih konvencionalnih oružanih snaga.

Njemačka hoće da rasporedi sisteme odbrane u Britaniji

Vojni planeri u Berlinu predlažu raspoređivanje njemačkih baterija kopnene protivvazdušne odbrane Patriot radi zaštite ključnih strateških tačaka u Britaniji, prije svega podmorničke baze Faslejn u Škotskoj, gdje je stacionirana britanska flota nuklearnih podmornica naoružanih balističkim projektilima.

Iako Velika Britanija stavlja na raspolaganje svoj arsenal od oko 200 nuklearnih bojevih glava u okviru Alijanse, London ne može samostalno da održava niti modernizuje sistem Trident bez američke tehnološke podrške. Projektili se proizvode i servisiraju u Sjedinjenim Državama, dok se nova generacija bojevih glava razvija u direktnoj saradnji sa Vašingtonom. Njemačka upravo evropskim kapitalom želi da premosti te prepreke i omogući Britaniji ubrzano obnavljanje flote podmornica klase Dreadnought i razvoj strateških kapaciteta.

Politička neizvjesnost u sjenci izbora

Uporedo sa britanskim, Njemačka slične razgovore vodi i sa Francuskom, sa čijim snagama je već izvela zajedničke vojne vežbe simulacije upotrebe atomskog naoružanja. Za razliku od Britanije, francuski nuklearni kapaciteti su u potpunosti domaće proizvodnje i nisu integrisani u NATO strukturu dijeljenja nuklearnog oružja.

Međutim, u Berlinu vlada zabrinutost zbog predstojećih francuskih predsjedničkih izbora, jer bi potencijalna pobjeda političkih opcija koje nisu naklonjene daljim evropskim integracijama mogla da vrati doktrinu Pariza isključivo na odbranu sopstvene državne teritorije. Upravo ta politička neizvjesnost gura Njemačku ka čvršćoj saradnji sa Londonom, piše Jutarnji.

Zvaničnici u Berlinu ističu da je cilj učvršćivanja britanskog i francuskog nuklearnog kišobrana ujedno i sprečavanje novog talasa trke u naoružanju unutar same Evrope.

Zbog rata u Ukrajini i poljuljanih američkih garancija, pojedine države poput Poljske i skandinavskih zemalja počele su da razmatraju opcije razvoja sopstvenih kapaciteta odvraćanja. Jačanjem postojećih evropskih nuklearnih sila, Njemačka nastoji da spriječi dalju proliferaciju oružja za masovno uništenje na evropskom tlu.