Evropska komisija potpisala je danas Sporazum o pridruživanju s Andorom i San Marinom, čime se ove dvije države dodatno približavaju Evropskoj uniji i uspostavlja sveobuhvatan okvir za dublju ekonomsku i institucionalnu integraciju.
ADVERTISEMENT
Sporazum omogućava Andori i San Marinu pristup unutrašnjem tržištu EU, uz primjenu zajedničkih pravila i uslova pravične konkurencije. Njime se građanima, privredi i javnim institucijama obezbjeđuje veća pravna sigurnost i predvidljivost, olakšava trgovina, podstiču investicije i unapređuju prekogranične ekonomske aktivnosti, uz uvažavanje specifičnosti obje države.
Dokument predviđa i okvir za dijalog i saradnju u oblastima od zajedničkog interesa, uključujući istraživanje i inovacije, obrazovanje, socijalnu politiku, zaštitu životne sredine, zaštitu potrošača, kulturu i regionalnu saradnju.
Integracija u oblasti finansijskih usluga odvijaće se postepeno i pod posebnim uslovima, uključujući procjenu pouzdanosti regulatornih i nadzornih okvira u obje države.
Evropska unija potpisala je i ažurirane monetarne sporazume s Andorom i San Marinom, s ciljem usklađivanja obaveza iz postojećih sporazuma s novim Sporazumom o pridruživanju i obezbjeđivanja veće pravne sigurnosti.
Nakon potpisivanja, Savjet EU zatražiće saglasnost Evropskog parlamenta prije nego što pristupi konačnom zaključivanju Sporazuma.
Njegova privremena primjena biće moguća čim to dozvole odgovarajući postupci ratifikacije u Andori i San Marinu.
Savjet EU je u decembru 2014. godine usvojio pregovaračke smjernice kojima je Evropskoj komisiji omogućeno da 2015. godine započne pregovore o sporazumu o pridruživanju s Andorom, Monakom i San Marinom.
Nakon obustavljanja pregovora s Monakom u septembru 2023. godine, pregovori su nastavljeni s Andorom i San Marinom i uspješno okončani u decembru iste godine.
Evropska komisija je 26. aprila 2024. godine predstavila prijedloge odluka Savjeta EU o potpisivanju, privremenoj primjeni i zaključivanju Sporazuma. Savjet EU je u julu 2026. godine odobrio njegovo potpisivanje i privremenu primjenu.
Upotreba evra i povezane obaveze već su uređene posebnim monetarnim sporazumima, potpisanim s Andorom 2011. godine, a sa San Marinom 2012. godine.
Savjet EU je u decembru 2025. godine ovlastio Evropsku komisiju da pregovara o izmjenama tih sporazuma kako bi se uskladile obaveze koje proizlaze iz postojećih monetarnih sporazuma s onima predviđenim novim Sporazumom o pridruživanju. Evropska komisija odobrila je izmjene za potpisivanje u septembru 2026. godine.