Šef Delegacije Evropske unije (EU) u Bosni i Hercegovini i specijalni predstavnik EU u BiH ambasador Luigi Soreca izjavio je da BiH ima potencijal da nadmaši očekivanja i ubrza svoj evropski put, ali da je za to potrebno više političke odlučnosti, funkcionalniji sistem i konkretni reformski potezi domaćih vlasti.
ADVERTISEMENT
To je bila jedna od njegovih poruka tokom obraćanja na svečanom prijemu upriličenog večeras u Sarajevu povodom 9. maja, Dana Evrope te obilježavanja 30 godina djelovanja EU u BiH.
U svom obraćanju prisutnima, Soreca je podsjetio da se svake godine u maju slavi ideja koja je oblikovana u Schumanovoj deklaraciji 9. maja 1950., kada je tadašnji ministar vanjskih poslova Francuske najavio plan za postizanje održivog mira i prosperiteta na cijelom kontinentu.
“Danas je međunarodni sistem temeljen na pravilima, izgrađen nakon Drugog svjetskog rata, pod pritiskom kao nikada prije. Stoga Dan Evrope ostaje poziv na djelovanje, poziv na izgradnju pravednije, sigurnije i održivije Evrope, poziv na zaštitu naših zajedničkih načela, poziv na dovršetak Evropske unije proširenjem, uključujući i BiH”, kazao je Soreca.
Napomenuo je da se ove godine takođe obilježava 30 godina prisutnosti EU u Bosni i Hercegovini, nakon što je 1996. godine Evropska komisija otvorila svoje predstavništvo u Sarajevu da bi koordinirala pružanje esencijalne pomoći.
“Od tada, EU je vjeran partner, dosljedno solidaran s građanima ove zemlje”, naglasio je.
Takođe je istakao da se istovremeno da razvijanjem partnerstva na putu BiH prema EU, ulaže u socioekonomske reforme koje je pripremaju za članstvo.
“U tom procesu stvaraju se nova radna mjesta, a lokalne zajednice već otključavaju svoj potencijal. EU nije nešto daleko. Već sada, 73 posto trgovine i otprilike 60 posto direktnih stranih investicija su sa i iz Evropske unije. To pokazuje važnost EU, ali i važnost svake države članice za ovu zemlju”, rekao je Soreca.
Zahvalio je Timu Evropa u BiH na kontinuiranoj i konstruktivnoj podršci, poručivši da zajedničkim djelovanjem mogu ostvariti konkretnije i snažnije rezultate u korist građana BiH i EU.
Između ostalog, istakao je da iskustva država koje su postale članice EU pokazuju da evropski put donosi snažniji ekonomski razvoj, viši životni standard, stabilnije poslovno okruženje te jačanje demokratskih institucija i vladavine prava.
“Međutim, ne možemo više željeti članstvo u EU za BiH od vlasti ove zemlje. Dobro je poznato da okvir donošenja odluka u BiH često znači da odluke zahtijevaju vrijeme. Također se razumije da su povjerenje, dijalog i politička volja nužni za funkcioniranje sistema, a on je već neko vrijeme slab. Ipak, vodstvo se svodi na pokazivanje vizije, hrabrosti i odlučnosti”, rekao je šef Delegacije EU, ponovo upućujući poziv bh. vlastima da učine ono što je najbolje za našu zemlju i njene građane te da iskoriste prilike koje je EU stavila na raspolaganje.
Upozorio je da, uprkos razumijevanju složenih političkih okolnosti u BiH, Evropska unija funkcionira u skladu sa jasno definiranim procedurama i rokovima, zbog čega bi izostanak hitne provedbe reformi iz Plana rasta mogao dovesti u pitanje pristup BiH sredstvima vrijednim 373 miliona eura.
“Štaviše, ako se Zakon o sudovima i Zakon o Visokom sudskom i tužilačkom savjetu ne usvoje u skladu s evropskim standardima, niti se imenuje glavni pregovarač, neće biti moguće formalno pokrenuti pregovore o pristupanju koje čekamo i koje građani čekaju već toliko dugo”, naglasio je, dodajući da neaktivnost ima svoje posljedice.
Kazao je da svaki izgubljeni evro iz reformskog programa znači manje ulaganja u razvoj zemlje, dok odgađanje reformi u oblasti vladavine prava dodatno narušava sigurnost građana i slabi konkurentnost privrede.
“Ova zemlja ne postiže dobre rezultate, a mi bismo željeli u potpunosti ostvariti njen potencijal”, istakao je Soreca.
Napomenuo je da je kroz susrete s građanima iz različitih oblasti svakodnevno vidi koliko je evropski put važan za BiH.
“Poduzetnici koji znaju da je veći pristup jedinstvenom evropskom tržištu ključan za njihovo poslovanje raduju se što će BH biti dio CEFTA-e. Studenti koji planiraju studirati u Evropi putem programa Erasmus Plus, istraživači koji koriste Horizon Europe, umjetnici koji primaju podršku putem programa Kreativna Evropa. Znam da većina građana BH u oba entiteta i Brčko distriktu i dalje podržava članstvo u EU”, rekao je Soreca, istakavši da je ono što trenutno nedostaje djelovanje izabranih predstavnika.
Šef Delegacije EU kazao je i da je tokom gotovo dvije godine boravka u BiH zavolio mnoge osobine ove zemlje, u kojima prepoznaje sličnosti sa svojim rodnim Napuljem.
“Tople ljude, ljubav prema dobroj hrani, srce i kulturu te sposobnost da se međunarodno nadmašimo u područjima poput sporta i muzike”, rekao je, zaključivši da su građani BiH više puta pokazali sposobnost da nadmaše očekivanja, čak i onda kada su mnogi sumnjali da je to moguće.
Dan Evrope obilježava se 9. maja, počevši od 1950. godine, kada je Robert Schuman, tadašnji ministar vanjskih poslova Francuske predstavio svoj prijedlog formiranja Evropske zajednice za ugljen i čelik. Taj prijedlog, poznatiji kao Schumanova deklaracija, smatra se početkom stvaranja Evropske unije.
Vijeće Evropske unije u Milanu 1985. godine donijelo je odluku kojom se 9. maj svake godine obilježava kao Dan Evrope. Tokom tog dana odvijaju se aktivnosti i festivali koji Evropu približavaju njenim građanima. Za posjetioce su tog dana sve institucije Evropske unije otvorene. Slogan pratećih akcija svake godine određuje zemlja koja je u tom razdoblju predsjedavajuća EU.