Hrvatska bi u narednim godinama mogla postati jedno od ključnih evropskih čvorišta za razvoj vještačke inteligencije, zahvaljujući ambicioznom projektu izgradnje AI razvojnog i inovacijskog centra u Topuskom, čija se ukupna vrijednost nezvanično procjenjuje na čak 50 milijardi evra. Projekt, predstavljen na poslovnom forumu Inicijative triju mora u Dubrovniku, već je privukao pažnju međunarodnih investitora i domaće industrije.
ADVERTISEMENT
Riječ je o projektu pod radnim nazivom „Pantheon“, koji predviđa izgradnju jednog od najsavremenijih podatkovnih centara u Evropi. Centar će imati instaliranu snagu od jednog gigavata, uz operativne standarde koji premašuju i najviše EU „Tier 4“ kriterijume pouzdanosti. Uz strateško partnerstvo sa Končar Grupom, planirana je izgradnja nove trafostanice i čak 280 kilometara dalekovoda, dok će energetske potrebe centra dijelom pokrivati i fotonaponska elektrana snage 500 megavata, koju će graditi kompanija Greenvolt.
Značajan dio ulaganja odnosi se na infrastrukturu koja će ostati u vlasništvu države - od elektroenergetske i saobraćajne do optičke mreže - a čija se vrijednost procjenjuje na oko 500 miliona evra. Time projekat ne donosi samo tehnološki iskorak, već i dugoročne benefite za lokalnu zajednicu i širu ekonomiju.
Izgradnja centra planirana je za 2027. godinu, dok se početak rada očekuje početkom 2029. godine. Tokom izgradnje biće otvoreno više od 3.000 radnih mjesta, dok će u fazi rada centar zapošljavati oko 1.500 ljudi. Posredno, projekat bi mogao generisati dodatnih 6.000 radnih mjesta u pratećim sektorima.
Iza tehnološkog rješenja stoji inženjer Mislav Crnogorac, koji ima iskustvo rada u globalnim kompanijama poput Amazona, Vertiva i Emersona, te je učestvovao u projektovanju više od 50 data centara širom svijeta. Kako je istakao, jedan od ključnih ciljeva projekta jeste održivost, uz minimalan uticaj na životnu sredinu, što je potvrđeno i preliminarnim studijama.
„Ovo je najveći projekat u Hrvatskoj nakon obnove i pozicionira nas među pet vodećih u Evropskoj uniji u ovoj oblasti“, poručio je Crnogorac, prenosi HRT, naglašavajući da će razvoj elektroenergetske mreže pratiti potrebe centra, ali i omogućiti veće uključivanje obnovljivih izvora energije.